kişisel web sayfası, yazılar, yorumlar, makaleler, özgeçmiş
her şey hakkında bir şey veya bir şey hakkında hiç bir şey...

Tanrı zar atar mı? (25 Ağustos 2007)


Einstein'ın "Tanrı zar atmaz," sözü şöyle incelenebilir:

Bilimsel açıdan:

Bu söz quantum fiziğinin kesin sonuçları vermeyip sadece olasılıkları vermesine bir itiraz olarak söylenmiştir. Quantum fiziği herhangi bir quantum mekaniksel olayın kesin sonucunu vermez. Ancak o deneyi çok sayıda tekrarlarsan % şu kadar şu sonucu, % bu kadar şu sonucu ... elde edersin der. Deneyler quantum fiziği lehine cereyan ettiğine göre Einstein bu sözünde haksızdır.

Bilimsel bir tartışmaya dini bir argüman getirmek bilimin tarzı değildir.

Burada tam kıyas şöyledir:

Tanrı zar atmaz.

Bu nedenle evrende her olayın kesin ve önceden kestirilebilen sonucu vardır.

Quantum fiziği bizim olasılıkları hesaplayabileceğimizi, kesin sonuçları hesaplayamayacağımızı bildirir.

Quantum fiziği evrenin olasılıklarla işlediğini iddia eder.

Quantum fiziği Tanrı'nın zar attığını iddia eder.

Quantum fiziği yanlıştır.
Bu kıyas mantıksal ve bilimsel açıdan bir sürü yanlış içerir:


"Tanrı zar atmaz," sözünün ne kendisi ne de aksi kanıtlanabilir. (Yani, kimse Tanrı'nın yanında durup, onun işleri nasıl yürüttüğünü izlememiştir. Kimse Tanrı'yı laboratuara davet edip kontrollü deneylerle onun evreni nasıl yönettiğini izlememiştir) (non-falsifiability yanlışı)

Evrenin geçmiş, halihazır ve geleceğini kuşatan bir bilgi olmadan her olayın kesin ve önceden kestirilebilen sonucu olduğu iddia edilemez. (sweeping generalization yanlışı)

Quantum fiziği, deneysel verilere dayanarak, quantum olaylarının olasılıklarının hesaplanabileceği sonucuna varmıştır. Aksini kanıtlayan bir deney veya gözlem yapılabilirse, quantum fiziği çöker. Öyleyse bu bilimsel bir teoridir.

Quantum fiziği evrenin olasılıklarla işlediğini iddia etmez, sadece bizim olasılıkları hesaplayabildiğimizi, kesin sonuçları hesaplayamadığımızı bildirir. Bu güne kadar aksine bir deney veya gözlem rapor edilmedi.

Quantum fiziği ölçme ve gözlem problemleriyle ilgilenir. Tanrı'nın işleri nasıl yürüttüğü bilim olarak quantum fiziğinin konusu değildir. Bazı bilimciler quantum fiziğinin bazı sonuçlarını böyle yorumlayabilir, fakat onların yorumları bilim değildir.

O halde, bu sonuç çıkarılamaz. (non-sequitur). Quantum fiziğini yanlışlamak için, kesin sonuçları önceden hesaplanan basit veya karmaşık bir quantum olayı gözlemek yeterlidir.

Dini açıdan:

Tanrı bizim inandığımız Allah ise, o mutlak alim, mutlak kadir, külli irade sahibi ve "fa'alun lima yurid" (Bak Kur'an 11:107, 85:16) olduğundan, onun işleri nasıl yürütmesi gerektiği hakkında fikir yürütmek, ona akıl hocalığı yapmak kimsenin haddi değildir.

Allah her işi kendi bildiği ve uygun gördüğü şekilde yapar. Biz insanlar onun işlerini izleyip nasıl yaptığına dair bazı kurallar buluruz. Bunlar çıkarılan kurallardır, konulan kurallar değil. Bu bilimdir. Kimse Allah'a kural koyamaz, onunla mantık tartışmasına girip onu haksız çıkaramaz. Mantık onun yaptığıdır. (Bak Kur'an 11:20, 11:33, 16:46, 24:57, 29:22, 42:31)

Bir şey bize göre ne kadar makul ve mantıklı, ne kadar irrasyonel ve mantıksız gelirse gelsin, nihai olan onun yaptığı ve (tabir caiz mi, bilmiyorum) onun aklından geçenlerdir (Bak Kur'an 5:116). Onun aklından ne geçtiğini sadece kendisi bilir. Onun yaptığı bir şey bize uymuyorsa, mantığımız deneysel ve gözlemsel verilere uygun olarak işlememektedir, çünkü evren ve hadiseler Onun yaptığıdır.

Allah zar atmak isterse, ona kim engel olabilir? Einstein mi?



Geri Dön | Ana Sayfa

 
Son güncelleme: 12 Eylül 2011 13:48
Bu sayfadaki içeriği izinsiz kopyalayan eşek kulaklıdır.
© Ali AYEN Ankara - 2007