 |
kişisel web sayfası, yazılar, yorumlar, makaleler, özgeçmiş
her şey hakkında bir şey veya bir şey hakkında hiç bir şey... |
    |
|
Kara Delikler Üzerine - 8 - Kara Delikler Nasıl Buharlaşır? (25 Ağustos 2007) 1970'lerde Stephen Hawking kara deliklerin tamamen kara olmadıklarını gösteren bir takım teorik argümanlar getirdi: Kara delikler quantum mekaniksel etkiler nedeniyle radyasyon yayınlarlar. Bu radyasyonu üreten enerji kara deliğin kütlesinden gelir. Sonuçta kara delik azar azar çeker (büzülür). Kütle azaldıkça radyasyon oranının arttığı belirlenmiştir; böylece kara delik git gide daha şiddetli ışıma yaparken, muhtemelen tamamen ortadan silininceye kadar, gittikçe daha hızlı bir şekilde çeker. Gerçekte bir kara delik buharlaşmasının son safhalarında neler olup bittiğinden kimse emin değildir: Bazı araştırmacılar geride ufak ve kararlı bir artığın kalacağını sanıyor. Eldeki teoriler öyle mi yoksa böyle mi olduğunu kesinlikle söyleyebilecek kadar iyi değil. Bu nedenle kara delik buharlaşmasının tamamen spekülatif olduğunu eklemek gerek. Bu konu, eğri uzayzamanda quantum mekaniksel (ya da daha doğrusu, quantum alan teorisel) hesaplamaların nasıl yapılacağını anlamayı gerektiriyor; bu da çok zor bir iştir, üstelik çıkan sonuçları deneysel ve gözlemsel olarak esastan test etmek de mümkün değildir. Fizikçiler kara delik buharlaşmasıyla ilgili kestirimler yapmak için doğru teorilere sahip olduklarını, fakat deneysel testler olmadığından emin olmanın mümkün olmadığını düşünüyorlar. Peki, kara delikler niçin buharlaşır? Bunu görmenin, nispeten kesin olmayan, bir yolu şudur. Quantum mekaniğindeki belirsizlik ilkesinin sonuçlarından biri, enerjinin korunumu yasasının, çok kısa zaman aralıklarında ihlal edilmesinin mümkün olduğudur. Evren hiç yoktan madde ve enerji üretebilir; ancak bu madde ve enerji derhal yok olmalıdır. Bu acayip olgunun ortaya çıktığı durumlardan birine vakum dalgalanmaları (vacuum fluctuations) denir. Bir parçacık ve onun karşı parçacığından ibaret çiftler hiç yoktan ortaya çıkabilir, kısa bir süre var olabilir ve akabinde hemen birbirlerini yok edebilirler. Parçacıklar yaratıldığında enerjinin korunumu çiğnenir, fakat tekrar yok olduklarında bu enerjinin tamamı eski haline döner. Bundan daha da tuhafı, bu vakum dalgalanmalarının deneysel olarak gerçekten teyit edilmiş olmasıdır. Şimdi, diyelim ki, bu vakum dalgalanmalarından biri kara deliğin ufku yakınında gerçekleşti ve iki parçacık ortaya çıktı. Bu parçacıklardan birinin ufkun içine düşmesi, diğerinin de ufkun dışına kaçması mümkündür. Kaçan, kara delikten uzağa enerji taşır ve uzaktaki bir gözlemci tarafından tespit edilebilir. Bu gözlemciye göre, kara delik bir parçacık yayınlamış gibi olur. Bu proses tekrar tekrar olur ve gözlemci kara delikten sürekli bir radyasyon akışı gözler. Geri Dön | Ana Sayfa |
(evet, bildiniz siz bir dahisiniz Windows Vista 'dan arakladim)
|
Son güncelleme:
20 Ağustos 2008 14:35
Bu sayfadaki içeriği izinsiz kopyalayan eşek kulaklıdır.
© Ali AYEN Ankara - 2007
Bu sayfadaki içeriği izinsiz kopyalayan eşek kulaklıdır.
© Ali AYEN Ankara - 2007